کشف بخار آب بر روی سیاره ای فرا زمینی   

کشف بخار آب بر روی سیاره ای فرازمینی توسط اسپیتزر ناسا



سیاره ای فرازمینی موسوم به HD ۱۸۹۷۳۳b که هر دو روزیکبار و با فاصله ای بسیار کم به دور ستاره اش می چرخد و در حال گرم میباشد کشف شده است . اخترشناسان فکر می کنند که سیاره هایی از این نوع ، کهمشتریهای داغ نامیده میشوند، دارای بخار آب در اتمسفر خود هستند. که البتههنوز مدارک قطعی برای این امر وجود ندارد. این اطلاعات اخیر هنوز متقاعدکننده ترین دلیل برای مرطوب بودن (دارای بخار آب) این سیارات هستند. جیوانا تینتی (Giovanna Tinetti) کارمند سازمان فضایی اروپا در موسسهاخترشناسی پاریس فرانسه در این رابطه می گوید: ما از داشتن شواهدی مبنی برنشانه های وجود آب بر روی سیاره ای با تریلیونها مایل فاصله، شگفت زده شدهایم. اگرچه همانطور که میدانیم آب ماده ای ضروری برای حیات است، اما بعیداست که در مشتریهای داغ دارای آب هیچ گونه موجودی وجود داشته باشد. اندازهگیریهای قبلی اسپیتزر نشان می دهد که HD ۱۸۹۷۳۳b سیاره ای آتشین با دمایمتوسط ۱۰۰۰ درجه کلوین (۱۳۴۰ درجه ی فارنهایت) است. سرانجام اخترشناسان بااستفاده از ابزاری مثل ابزار اسپیتزر امید دارند روی سیاره های صخره ای وقابل سکونت مانند زمین آب پیدا کنند. سین کری ((Sean Carey عضو مرکز علمیاسپیتزر ناسا در موسسه ی فناوری پاسادنا در کالیفرنیا می گوید: یافتن آبروی این سیاره به ما نشان می دهد که احتمالاً سیارات دیگر در جهان ، حتیسیاره های صخره ای، هم می توانند آب داشته باشند. اکتشافات اخیر قسمتهاییاز رشته ی جدیدی از علم هستند که شرایط جوی سیارات فرازمینی را بررسی میکند. سیارات فوق العاده دور نمی توانند مستقیماً دیده شوند، اگرچه در چندسال گذشته اخترشناسان شروع به جمع آوری اطلاعاتی درباره اتمسفر آنها بارصد زیرمجموعه ای از مشتری های داغ که از دید زمین در حال گذر از مقابلستاره شان هستند، کرده اند. در ابتدای امسال اسپیتزر اولین تلسگوپی بود کهنور دو مشتری داغ در حال ترانزیت (گذر از مقابل ستاره شان از دید زمین) راآنالیز کرد، HD ۱۸۹۷۳۳b و HD ۲۰۹۴۵۸b. یکی از ابزارش به نام طیف سنج ، ایندو سیاره را هنگامی که پشت ستاره شان بودند (در حالت گرفت ثانویه) رصدکرد. این اولین طیف از نور یک سیاره ی فرازمینی بود. نتایج از خشک بودنآنها حکایت داشت چون ساختار اتمسفر این سیارات پیدا کردن آب با این روش رامشکل می کند. بعداً تیمی از اخترشناسان با آنالیز اطلاعاتی از نور مرئیسیاره که از طریق تلسکوپ فصایی هابل بدست آمده بود سرنخهایی از وجود آب برروی HD ۲۰۹۴۵۸b پیدا کردند. اطلاعات هابل هنگامی بدست آمدند که در حالعبور از جلوی ستاره اش بود پدیده ای که گرفت اولیه نام دارد. حال تینتی وتیمش بهترین مدارک مبنی بر وجود مشتریهای داغ دارای آب را با دیدن گرفتاولیه ی HD ۱۸۹۷۳۳b در طول موج فروسرخ با اسپیتزر بدست آورده اند. در اینروش تغییرات در نور فروسرخ ستاره، که هنگام عبور از اتمسفر سیاره پالایهمی شود، هنگام حرکت ستاره اندازه گیری می شوند. اخترشناسان گرفت را بادوربین تنظیم کننده ی فروسرخ اسپیتزر در سه طول موج مختلف فروسرخ رصد کردهاند و متوجه شده اند که برای هر طول موج مقدار متفاوتی نور توسط سیاره جذبشده است ، الگویی که توسط آن این جذب با طول موجها تفاوت دارد احتمالاً ازوجود بخار آب سرچشمه میگیرد. تینتی می گوید: مولکول آب تنها مولکولی استکه می تواند این رفتار را توجیه کند، رصد گرفتهای اولیه در نور فروسرخبهترین راه برای جستجوی این مولکول در سیارات فراخورشیدی است. آب روی HD ۱۸۹۷۳۳b داغتر از آن است که برای تشکیل ابر متراکم شود؛ اگرچه رصدهای قبلیاز سیاره توسط اسپیتزر و دیگر تلسکوپهای روی زمین و خارج از زمین اشاره بهوجود احتمالی ابرهای خشک دارد که در امتدادش بادهای مرتفع و طرف رو بهخورشیدش که از طرف تاریک سیاره گرمتر است وجود دارند. HD ۱۸۹۷۳۳b ، بافاصله ی ۶۳ سال از ما در صورت فلکی روباهک قرار دارد.

ترجمه: آرش فراستhttp://www.persianastronomy.blogfa.com/
لینک
شنبه ٦ بهمن ۱۳۸٦ - ویدا وحیدنیا